Redakcja testerzy.pl
Kampania reklamowa działa. Serwis przestaje
Budżet marketingowy wydany, rabaty skonfigurowane, newsletter wysłany. Klienci klikają, wszyscy dokładnie w tym samym momencie. I wtedy okazuje się, że:
- strona ładuje się coraz wolniej;
- wyszukiwarka i filtry przestają odpowiadać;
- koszyk gubi produkty;
- poprawnie użyte kod rabatowy powoduje błędy;
- płatność nie wraca z poprawnym statusem;
- stan magazynowy nie nadąża za zamówieniami;
- część klientów nie może się zalogować;
System może i działa, ale zbyt wolno, by skutecznie sprzedawać.
To ostatnie jest szczególnie niebezpieczne. Sklep nie musi całkowicie przestać działać, aby tracić sprzedaż. W analizie serwisu Farfetch współczynnik konwersji spadał średnio o 1,3% wraz z każdymi dodatkowymi 100 ms czasu ładowania się strony (po przekroczeniu badanego progu). To wynik konkretnego przypadku, a nie uniwersalny przelicznik, ale dobrze pokazuje biznesowy związek między wydajnością a sprzedażą.
Lista problemów Black Friday
Historia pokazuje, że ciągle bardzo dużo firm nie chroni się przed problemami wydajnościowymi. Oto jedynie kilka przykładów z życia wziętych.
Przykład Lowe’s
W trakcie Black Friday serwis e-commerce Lowe’s uległ awarii. Firma informowała wówczas o przerwach związanych ze zwiększonym ruchem. Gdy rozpoczęto analizę zdarzenia, przyczyna okazała się bardziej fundamentalna: według późniejszej wypowiedzi prezesa przedsiębiorstwa platforma e-commerce była zbyt przestarzała. Awaria stała się impulsem do modernizacji i przeniesienia systemu do chmury. Inwestycje pomogły firmie dwa lata później, gdy podczas pandemii gwałtownie wzrosło zainteresowanie zakupami wyposażenia domowego.
To ważna lekcja: duży ruch nie zawsze jest źródłem problemu. Częściej ujawnia narastający dług technologiczny, ograniczenia architektury albo brak skalowalności któregoś z komponentów.
Historia Costco
Problemy strony Costco trwały, według analizy cytowanej przez ABC News, około 16 godzin. Zewnętrzny serwis Love the Sales oszacował potencjalną utratę sprzedaży na nawet 11 mln dolarów. Nie była to kwota potwierdzona przez Costco, ale estymacja oparta m.in. na czasie niedostępności, wcześniejszych przychodach internetowych, sezonowości i ruchu.
Firma odpowiedziała przedłużeniem jednodniowych promocji.
Oznaczało to jednak zmianę planów promocji, niezadowolenie klientów i próbę odzyskania transakcji, które powinny zostać obsłużone za pierwszym razem.
Historia Bestbuy
Podczas Black Friday 2025 użytkownicy Best Buy zgłaszali problemy zarówno ze stroną, jak i aplikacją. Liczba raportów w Downdetectorze przekroczyła w pewnym momencie tysiąc, a użytkownicy informowali m.in. o wolnym działaniu, błędach i problemach z resetowaniem hasła. Później wsparcie Best Buy poinformowało o przywróceniu normalnego działania serwisu.
Kilka dni później, w Cyber Monday, problemy z logowaniem do Shopify dotknęły tysiące użytkowników i sprzedawców. Platforma potwierdziła błąd przepływu uwierzytelniania; część sprzedawców mogła również doświadczyć problemów z kasami i finalizacją zakupów. Według Reutersa liczba zgłoszeń osiągnęła około 4 tysięcy.
Black Friday po polsku
Awaria nie musi być spowodowana zwiększonym ruchem, aby właśnie w Black Friday okazała się najbardziej kosztowna. Wystarczy, że przestanie działać jeden element ścieżki zakupowej: logowanie, płatność, aplikacja mobilna albo system kasowy.
Historia Banku Pekao
29 listopada 2024 roku, dokładnie w Black Friday, klienci Banku Pekao zaczęli zgłaszać problemy z aplikacją PeoPay i bankowością internetową. Pojawiały się także informacje o trudnościach z płatnościami BLIK, a według serwisu Downdetector liczba zgłoszeń szła w tysiące.
Bank potwierdził występowanie utrudnień i poinformował, że pracuje nad przywróceniem usług. Po godzinie 16 przekazał mediom, że systemy i płatności znów działają prawidłowo. Przebieg awarii opisały Tabletowo.
Dla e-sklepu to ważna lekcja: jego własna aplikacja może działać poprawnie, a klient i tak nie zakończy zakupów, jeśli zawiedzie bank, autoryzacja albo jedna z popularnych metod płatności.
Historia x-kom
Podczas Black Friday w2024 użytkownicy zgłaszali problemy z zalogowaniem się do x-komu. W relacjach pojawiała się informacja o wyświetlanym komunikacie dotyczącym przerwy technicznej, a jeden z użytkowników wskazywał, że trudności trwały już ponad godzinę. Zgłoszenia zachowały się m.in. na Wykopie.
Nie jest to oficjalny raport techniczny firmy, lecz źródło użytkowników, dlatego nie można na jego podstawie przesądzić ani o skali, ani o przyczynie incydentu. Można natomiast stwierdzić, że problemy zostały publicznie odnotowane w dniu kulminacji promocji. Oficjalny regulamin x-komu potwierdza, że internetowa część promocji Black Friday 2024 rozpoczęła się właśnie 29 listopada.
Ten przypadek pokazuje również, że testy nie powinny kończyć się na stronie głównej. Logowanie, sesja użytkownika, koszyk i konto klienta mogą stać się wąskim gardłem niezależnie od tego, jak szybko wyświetla się katalog produktów.
Historia BLIKA
16 listopada 2024 roku, w okresie nasilających się kampanii Black Month, klienci wielu banków mieli problemy z BLIKIEM. Utrudnienia dotyczyły płatności za zakupy, przelewów na telefon, operacji zbliżeniowych oraz wypłat z bankomatów. Problemy występowały co najmniej między godziną 12 a 14 i dotyczyły klientów m.in. PKO BP, mBanku, Santander Bank Polska, Banku Millennium oraz ING. Incydent opisało Polskie Radio 24.
Nie była to awaria samego sklepu. Dla kupującego różnica jest jednak niewielka: jeżeli nie może zapłacić, zakup nie dochodzi do skutku. Dlatego przygotowanie do Black Friday powinno obejmować testowanie integracji płatniczych, poprawnej obsługi błędów, ponawiania transakcji oraz alternatywnych metod płatności.
Skala polskiego Black Friday rośnie
Dane operatora Tpay pokazują, dlaczego nawet krótka niedostępność w tym okresie jest szczególnie niebezpieczna. W Black Friday 2024 obroty obsługiwanych sprzedawców były o 136% wyższe niż w pozostałe analizowane dni, a liczba transakcji wzrosła średnio o 53%.
Dane z 2025 roku potwierdzają dalszą koncentrację ruchu. Sklepy działające na platformie IdoSell osiągnęły w szczytowej minucie Black Friday 684 transakcje, czyli ponad 11 na sekundę. Platforma poinformowała przy tym o zachowaniu stabilności infrastruktury. Wyniki opisał serwis e-biznes.pl.
Wysokie obciążenie nie musi więc zakończyć się problemami, jeżeli system został wcześniej zmierzony, przygotowany i zweryfikowany. Wniosek? Ryzykiem jest nie tylko kod własnego sklepu. Są nim również dostawcy platformy, system logowania, bramka płatnicza, ERP, wyszukiwarka, system magazynowy i każda integracja znajdująca się na ścieżce zakupowej.
Nie cały ruch pochodzi od klientów
Model obciążenia oparty wyłącznie na liczbie kupujących może być zbyt optymistyczny.
Cloudflare odnotował w Black Friday 2024 około 103 mld żądań generowanych przez boty w badanej grupie serwisów e-commerce. Stanowiły one do 19% ruchu do sklepów internetowych. Boty odpowiadały również za 63% prób logowania obserwowanych tego dnia w całej sieci Cloudflare.
Sklep musi więc radzić sobie równocześnie z prawdziwymi klientami, robotami indeksującymi, automatami monitorującymi ceny, próbami przejmowania kont i ruchem generowanym przez kampanie.
Co należy przetestować przed Black Friday?
Test ograniczony do wielokrotnego otwarcia strony głównej nie odpowie na najważniejsze pytanie: czy klient będzie mógł złożyć zamówienie? Realistyczne testy powinny odwzorować cały proces zakupowy:
- wejście na landing page kampanii;
- wyszukiwanie i filtrowanie produktów;
- otwieranie kart produktów;
- logowanie lub rejestrację;
- dodawanie produktów do koszyka;
- naliczanie promocji i kodów rabatowych;
- wybór dostawy oraz płatności;
- utworzenie i potwierdzenie zamówienia.
W zależności od ryzyka potrzebne mogą być różne rodzaje prób: test obciążenia planowanym ruchem, test przeciążeniowy wyznaczający granicę systemu, test nagłego skoku ruchu oraz dłuższa próba pokazująca problemy narastające w czasie.
Wynik nie powinien sprowadzać się do stwierdzenia „system wytrzymał”. Potrzebne są mierzalne dane: czasy odpowiedzi, przepustowość, liczba błędów, odsetek poprawnie zakończonych koszyków oraz wykorzystanie procesora, pamięci, bazy danych, kolejek i puli połączeń.
Dlaczego warto poprosić o pomoc zewnętrznych audytorów?
Zespół, który stworzył system, zna go najlepiej. Ta znajomość jest oczywiście ogromną wartością, ale może też sprawiać, że pewne założenia pozostają niekwestionowane.
ISTQB® wskazuje, że niezależni testerzy dzięki innemu doświadczeniu, perspektywie technicznej i odmiennym obciążeniom poznawczym mogą znajdować inne rodzaje defektów niż autorzy rozwiązania. Mogą też weryfikować założenia interesariuszy i obiektywnie raportować stan systemu. Jednocześnie niezależność nie zastępuje wiedzy zespołu – najlepsze efekty daje współpraca audytorów, programistów, administratorów i biznesu. Opis korzyści oraz ograniczeń niezależnego testowania znajduje się w sylabusie ISTQB®.
Zewnętrzny audyt daje firmie:
- świeże spojrzenie na architekturę i scenariusze klienta;
- specjalistyczne kompetencje oraz narzędzia bez konieczności budowania ich od zera;
- weryfikację prognoz ruchu i założeń dostawców;
- powtarzalne scenariusze, które można uruchomić ponownie po zmianach;
- niezależny materiał do decyzji o wdrożeniu, skalowaniu lub ograniczeniu ryzyka;
- raport opisujący nie tylko objawy, ale również miejsca wymagające dalszej analizy.
Celem nie jest wskazywanie winnych, lecz znalezienie ograniczeń wcześniej, niż zrobią to klienci.
"Black Friday, to już?!"
Odpowiedź brzmi: tak – jeżeli po pierwszych testach chcesz mieć jeszcze czas na poprawki i ponowną weryfikację.
W ramach testów wydajności testerzy.pl przygotowujemy scenariusze użycia i symulujemy ruch wirtualnych użytkowników, obciążając aplikację, serwer oraz bazę danych. Możemy sprawdzić system przy typowym obciążeniu, zakładanym maksimum i w warunkach przeciążenia. Efektem prac są wyniki i analiza, lista elementów negatywnie wpływających na wydajność, skrypty oraz rekomendacje optymalizacyjne.
sprawdź zakres testów wydajności testerzy.pl
Nie czekaj, aż kampania marketingowa stanie się najdroższym testem wydajnościowym Twojego sklepu.
Skorzystaj z usługi "Black Friday, to już?!" i sprawdź wcześniej, ilu klientów naprawdę obsłuży Twój system.
"Black Friday, to już?!" to usługa testerska w ramach nowej serii „Usługa miesiąca”. W tym miesiącu możesz kupić ją taniej niż standardowo. Skontaktuj się z nami, aby poznać wycenę – koszty realizacji są wyjątkowo korzystne.
